Την ανάγκη δημιουργίας ενός περιβάλλοντος, που να απελευθερώνει και όχι να καθηλώνει ή να εμποδίζει το πνεύμα και τη δημιουργία, τόνισε ο Γενικός Γραμματέας του ΑΚΕΛ Στέφανος Στεφάνου. Μιλώντας στην τελετή Απονομής του Βραβείου Πολιτιστικής Προσφοράς «Τεύκρος Ανθίας – Θοδόσης Πιερίδης» της Κ.Ε. του ΑΚΕΛ, που πραγματοποιήθηκε την Τρίτη το βράδυ, αναφέρθηκε στην ανάγκη η Κυβέρνηση να προχωρήσει σε αποφάσεις και ενέργειες για περισσότερη στήριξη των δημιουργών.
Τα βραβεία απονεμήθηκαν στην εικαστικό Νίνα Ιακώβου και τον τουρκοκυπριακό Πολιτιστικό Λαογραφικό Οργανισμό “Hasder”.
Ο κ. Στεφάνου είπε ότι το ΑΚΕΛ θέτει τον Πολιτισμό, τις Τέχνες και τα Γράμματα πολύ ψηλά στις προτεραιότητες της πολιτικής του. Όπως είπε, οι πρωτοβουλίες και οι ενέργειες του κόμματος για ανάδειξη και στήριξη της πολιτιστικής δημιουργίας, καθώς και για την προστασία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, αποτελούν σημαντικό μέρος της δράσης του. Αυτές, συμπλήρωσε, συνεχίστηκαν με ακόμη περισσότερη ένταση στην περίοδο της πανδημίας, η οποία έβαλε πολλή πίεση και προκάλεσε πολύ μεγάλα προβλήματα στους ανθρώπους της πολιτιστικής δημιουργίας.
«Το ΑΚΕΛ εργάστηκε και συνεχίζει να εργάζεται για την ουσιαστική στήριξη των ανθρώπων του Πολιτισμού, των Τεχνών και των Γραμμάτων. Το αξίζουν κι εμείς το οφείλουμε ως κοινωνία και ως Πολιτεία. Είμαστε υποχρεωμένοι να σημειώσουμε ότι αυτό είναι πρωτίστως ευθύνη της κυβέρνησης, η οποία δεν έκαμε αυτά που όφειλε να κάνει», είπε.
Ο κ. Στεφάνου πρόσθεσε ότι η Κυβέρνηση επιβάλλεται να προχωρήσει σε αποφάσεις και ενέργειες για περισσότερη στήριξη, ικανή να ανταποκρίνεται στις βασικές ανάγκες και στα προβλήματα των δημιουργών
Όπως είπε, η απευθείας στήριξη των δημιουργών είναι η μια πλευρά του νομίσματος. Η άλλη πλευρά, ανέφερε, έχει να κάνει με τη διαμόρφωση συνθηκών, προϋποθέσεων και όρων που να ενθαρρύνουν, να προωθούν και να στηρίζουν τον Πολιτισμό, τις Τέχνες και τα Γράμματα.
«Και πρώτα από όλα, ας αρχίσουμε από τη δημιουργία ενός περιβάλλοντος, που να απελευθερώνει και όχι να καθηλώνει ή να εμποδίζει το πνεύμα και τη δημιουργία. Στον 21ο αιώνα σε μια ευνομούμενη κοινωνία είναι αδιανόητο και απαράδεκτο να σχίζονται σελίδες από σχολικά βιβλία γιατί έτσι απλά δεν μας αρέσει το περιεχόμενο. Αδιανόητο επίσης είναι να διώκονται καλλιτέχνες για τα έργα τους. Τέτοιες πρακτικές και αντιλήψεις, τις οποίες, είδαμε από μέρους των κυβερνώντων είναι επικίνδυνες πρώτα απ’ όλα για τη Δημοκρατία και πρέπει να εγκαταλειφθούν», ανέφερε.
Πρόσθεσε ότι δείγμα μιας παρωχημένης, οπισθοδρομικής νοοτροπίας αποτελεί και ο τρόπος με τον οποίο η Κυβέρνηση προσεγγίζει το θέμα της ίδρυσης Υφυπουργείου Πολιτισμού. Η άρνησή της να διαβουλευθεί το θέμα με εμπλεκόμενους και επηρεαζόμενους φορείς, σημείωσε ο κ. Στεφάνου είναι απαράδεκτη. Το ΑΚΕΛ, είπε, στηρίζει την ίδρυση Υφυπουργείου Πολιτισμού, αλλά αυτό πρέπει να γίνει μέσα από επαρκή διαβούλευση. Και ασφαλώς το Υφυπουργείο πρέπει, πρόσθεσε, να έχει όλα τα εχέγγυα για να μπορεί να αναπτύξει μια ολοκληρωμένη πολιτιστική πολιτική και έμπρακτα να στηρίζει τον χώρο.
Παράλληλα ανέφερε ότι η όξυνση των προβλημάτων, που αντιμετωπίζει ο χώρος του Πολιτισμού και η αβεβαιότητα αναφορικά με τη σύντομη επαναφορά στην πλήρη δραστηριοποίηση, απαιτεί τη λήψη βραχυπρόθεσμων αλλά και μακροπρόθεσμων μέτρων.
Ο κ. Στεφάνου αναφέρθηκε στις προτάσεις του ΑΚΕΛ για τον πολιτισμό.
Ζήτησε την ουσιαστική αύξηση των δαπανών για τον Πολιτισμό από το κράτος με την αξιοποίηση σχετικών κονδυλιών από την ΕΕ.
Επίσης τη θεσμική κατοχύρωση της συμμετοχής των φορέων του Πολιτισμού στις διαδικασίες λήψης των αποφάσεων. Αυτό δεν γίνεται, όπως είπε, παρότι ο Πρόεδρος δεσμεύτηκε δύο φορές σε ισάριθμες εκλογές.
Αναφέρθηκε ακόμα στην ανάγκη για την αποτελεσματική στήριξη των δικοινοτικών δραστηριοτήτων και των Φορέων που παρουσιάζουν συνεχή δράση στην προώθηση της συνεργασίας μεταξύ των δύο κοινοτήτων.
Ακόμα ζήτησε την επαγγελματική κατοχύρωση της ιδιότητας του καλλιτέχνη, με τη διασφάλιση των βασικών ωφελημάτων και δικαιωμάτων για αξιοπρεπή διαβίωση.
Επίσης την επαναφορά του τιμητικού επιδόματος για τους συνταξιούχους καλλιτέχνες η οποία αποκόπηκε από την παρούσα κυβέρνηση.
Μίλησε επίσης για την ανάγκη για αποτελεσματική προστασία των αρχαιοτήτων και ευρύτερα της πολιτιστικής κληρονομιάς. Οι αρχαιότητες και η διαχείρισή τους, είπε, ανήκουν στο κράτος και όχι στις κοινότητες. Πρόσθεσε ότι ένταξη του Τμήματος Αρχαιοτήτων στο υπό δημιουργία Υφυπουργείο καθιστά ορατό τον κίνδυνο οι αρχαιότητες, από εξουσία του κεντρικού κράτους, να καταλήξουν διαμοιρασμένες ανάμεσα στις δύο κοινότητες.
Ζήτησε επίσης την ανέγερση σημαντικών έργων υποδομής, που εκκρεμούν για χρόνια, όπως είναι η Κυπριακή Βιβλιοθήκη, το Αρχαιολογικό Μουσείο και η Κρατική Πινακοθήκη.
Το ΑΚΕΛ τίμησε με το βραβείο «Τεύκρος Ανθίας – Θοδόσης Πιερίδης» την εικαστικό Νίνα Ιακώβου και τον τουρκοκυπριακό Πολιτιστικό Λαογραφικό Οργανισμό “Hasder”.
Η Νίνα Ιακώβου κατάγεται από την Αμμόχωστο. Όπως είπε ο κ. Στεφάνου, η Νίνα ευτύχησε να ζήσει σε μια πόλη, που οι κάτοικοί της αναγνώρισαν από πολύ νωρίς, την αξία των Γραμμάτων και των Τεχνών ως δείκτη ακμής κάθε κοινωνίας.
Ήταν η πρώτη Κύπρια γυναίκα που το 1953 παρακολούθησε μαθήματα γλυπτικής και κεραμικής στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας.
«Έκτοτε, με την αλήθεια της ψυχής καταγράφει μια συνεχή και αξιοζήλευτη παρουσία στον χώρο της εικαστικής δημιουργίας, έχοντας ως βάση την πλούσια παράδοση της κυπριακής λαϊκής τέχνης. Κι επειδή η Νίνα δημιουργεί με την αλήθεια της ψυχής δεν μπορούσε να μην επηρεαστεί στο έργο της από την τραγωδία του `74 και το νόστο της επιστροφής στην θαλασσοφίλητη πόλη του Ευαγόρα», ανέφερε.
Μνημειακά γλυπτά της Νίνας Ιακώβου σε τσιμέντο, ξύλο ή σίδηρο, καθώς και κεραμικά, είχαν κατασκευασθεί για τα ξενοδοχεία της Αμμοχώστου, Μαριάννα, Λοϊζιάνα, Cypriana, Grecian και Sandy Beach, ενώ το καλοκαίρι του 1974 μια μεγάλη σειρά ανάγλυφων έργων είχαν μόλις παραδοθεί στο ξενοδοχείο Castle Beach της Κερύνειας.
Η ταχύτητα των γεγονότων του πραξικοπήματος και της εισβολής το 1974 εξανάγκασαν την Νίνα Ιακώβου σε γρήγορη εγκατάλειψη της Αμμοχώστου αφήνοντας πίσω της σημαντικό αριθμό έργων της αλλά και χειρόγραφα του πατέρα της για την ιστορία και τη λαογραφία της Κύπρου. Μετά την εισβολή εγκαταστάθηκε με την οικογένειά της στη Λάρνακα, συνεχίζοντας τα παραδοσιακά κεραμικά και τις κουκουμάρες σε παραλλαγές. Είκοσι χρόνια αργότερα θα εκφράσει μέσω του πηλού τα βιώματά της από την Αμμόχωστο, τα τραγικά γεγονότα του 1974 και τη νοσταλγία επιστροφής στην αγαπημένη πόλη. Χαρακτηριστικά έργα της «Η Κραυγή», «Η σταματημένη πορεία», «Οι μανάδες των αγνοουμένων», «Η νύφη της προσφυγιάς» «Οι διαμαρτυρίες» και η σειρά του «Πολέμου». Επίσης, η θεματολογία της αγγίζει την ελληνική μυθολογία, καθώς και τα μεγάλα σύγχρονα προβλήματα, όπως αυτά του πολέμου στην Παλαιστίνη, η πτώση των Δίδυμων Πύργων, η καταστροφή του πλανήτη.
Δείγματα της δουλειάς της Νίνας Ιακώβου παρουσιάστηκαν σε σημαντικές εκθέσεις σε Λάρνακα και Λευκωσία.
Ο Πολιτιστικός Οργανισμός “Hasder” είναι ο πρώτος τουρκοκυπριακός Οργανισμός, που έχει ως στόχο την έρευνα, διάδοση και εμπλουτισμό της κυπριακής λαογραφίας. Από το 1977 καταγράφει αξιοζήλευτη παρουσία και προσφορά στα πολιτιστικά δρώμενα της τουρκοκυπριακής κοινότητας διοργανώνοντας φεστιβάλ, εκθέσεις, συνέδρια και δημιουργώντας αρχείο και βιβλιοθήκη πολιτιστικής κληρονομιάς. Ο Οργανισμός “Hasder” συνεργάστηκε αρκετές φορές στο παρελθόν με πολιτιστικούς φορείς στην ελληνοκυπριακή κοινότητα, ακόμα και όταν τα οδοφράγματα ήταν κλειστά.
Για τη συμμετοχή του σε δικοινοτικές δράσεις αντιμετωπίστηκε ως «εχθρός της πατρίδας» από εθνικιστικούς κύκλους των Τουρκοκυπρίων. Παρόλα αυτά, ο Οργανισμός Hasder συνεχίζει ακατάπαυστα να προωθεί τη συνεργασία μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, προβάλλοντας τα κοινά πολιτιστικά στοιχεία των δύο κοινοτήτων του λαού μας. Αμετάθετος στόχος του «Hasder» είναι η προώθηση της επανένωσης της Κύπρου δια μέσου του πολιτισμού.
