Η πρόοδος στην τεχνολογία, αλλά και η άνεση που προσφέρουν σήμερα τα κινητά τηλέφωνα και οι φορητοί υπολογιστές έχουν πλήξει σοβαρά την πώληση βιβλίων. Το διάβασμα δεν είναι πια «της μόδας» και το βιβλίο μοιάζει για πολλούς παρωχημένο. Κατά συνέπεια, αρκετά ιδιωτικά βιβλιοπωλεία σε διάφορες χώρες δυσκολεύονται να επιβιώσουν, αφού ο ανταγωνισμός στο διαδίκτυο είναι τεράστιος με αποτέλεσμα είτε να στρέφονται στην προσφορά άλλων υπηρεσιών είτε να βάζουν λουκέτο.
Δεν είναι λοιπόν καθόλου τυχαίο που στη Γερμανία, σύμφωνα με την εφημερίδα «Welt am Sonntag» αρκετά ανεξάρτητα βιβλιοπωλεία κλείνουν. Ενδεικτικά, από το 2018 μέχρι το 2023 χίλια βιβλιοπωλεία τερμάτισαν τη λειτουργία τους, ενώ οι 28 000 εργαζόμενοι σε βιβλιοπωλεία ή βιβλιοθήκες μειώθηκαν το 2023 στις 22 500 περίπου.
Όταν λοιπόν οι βιβλιόφιλοι/ες βρίσκουν έτοιμα βιβλία ηλεκτρονικά, δεν υπάρχει λόγος για πολλούς να τα προμηθεύονται, με αποτέλεσμα αρκετοί εκδοτικοί οίκοι να κλείνουν. Την ίδια στιγμή σχολικές, δημοτικές ή κρατικές βιβλιοθήκες είτε υπολειτουργούν είτε τερματίζουν τη λειτουργία τους, αφού δεν υπάρχει αρκετό ενδιαφέρον από βιβλιόφιλο κοινό. Οι νέοι άνθρωποι ιδιαίτερα δεν ενδιαφέρονται για τα παραδοσιακά ή κλασσικά βιβλία, αλλά ούτε τους νοιάζει η αφή και η μυρωδιά του χαρτιού. Για να επιστρέψουν νέοι άνθρωποι στη φιλαναγνωσία και να αποκτήσουν τα βιβλιοπωλεία και οι βιβλιοθήκες νέους βιβλιολάτρεις, θα πρέπει να βρεθεί μία ριζοσπαστική λύση ή ένας διαφορετικός ή/και ανατρεπτικός τρόπος προσέγγισής τους.
Και εδώ ακριβώς εμφανίζεται ένας νεαρός Γερμανός με μεταναστευτική βιογραφία, για να ανατρέψει τα δεδομένα. Παιδί Ιρανών μεταναστών, γνωστός book influencer (διαμορφωτής κοινής γνώμης, βιβλιοκριτής), παρουσιάζει σύντομα βιντεάκια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που αφορούν εξ ολοκλήρου βιβλιοπαρουσιάσεις και βιβλιοκριτικές. Καθισμένος σε μία αναπαυτική πολυθρόνα, μπροστά από μία βιβλιοθήκη με ράφια γεμάτα βιβλία, παρουσιάζει με χιούμορ, ρυθμό και αμεσότητα τίτλους βιβλίων με μία σύντομη περίληψη. Στόχος του είναι η προσέλκυση κυρίως νεαρών φιλοαναγνωστών/ριων, Γερμανών, αλλά και με μεταναστευτική βιογραφία. Χρησιμοποιώντας τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, για να κάνει κάτι που εμείς, ίσως, αποτύχαμε: να μιλήσουμε στους νέους στη δική τους γλώσσα.
Τα μαύρα γυαλιά ηλίου, που αποτελούν το σήμα κατατεθέν του, όπως και η μη αποκάλυψη του πραγματικού του ονόματος τον καθιστούν ελκυστικότερο σε ένα ευρύ κοινό, το οποίο τον γνωρίζει με το χαρακτηριστικό ψευδώνυμο «Η βιβλιοθήκη».
Αξιοσημείωτες είναι οι εύστοχες ερωτήσεις που θέτει στους νεαρούς συγγραφείς που φιλοξενεί διαδικτυακά και όχι από στούντιο, τις οποίες αναρτά στο προσωπικό διαδικτυακό του κανάλι. Ο ίδιος μάλιστα παρουσιάζεται ως ράπερ, χρησιμοποιεί την απλή καθομιλουμένη γερμανική γλώσσα με αρκετές αγγλικές λέξεις και κάνει χρήση ριμών, δίνοντας στις προσωπικές συνεντεύξεις με τους καλεσμένους του μία ποιητική χροιά.
Όπως ο ίδιος παραδέχτηκε στη γερμανική εφημερίδα, βρίσκει αρκετές βιβλιοκριτικές άκαιρες και ανιαρές, γι’ αυτό αποφάσισε να κάνει κάτι νέο, τρελό και ανατρεπτικό που να εκφράζει και να κεντρίζει το ενδιαφέρον νέων ανθρώπων στη φιλαναγνωσία. Όταν λοιπόν ο κλασσικός Ντοστογιέφσκι συναντά τον Eminem, δεν γελοιοποιείται, αλλά επανασυστήνεται.
Σε μία περίοδο λοιπόν που το βιβλίο χάνει συνεχώς αρκετούς φανατικούς του λάτρεις, ένας νεαρός μετανάστης από τις φτωχογειτονιές του Μονάχου κατάφερε από μία πολυθρόνα να καθηλώσει το βιβλιόφιλο κοινό και να μας βάλει γυαλιά -όχι ηλίου όπως τα δικά του- και να δώσει ελπίδα και εργασία σε αρκετούς νέους, εργαζομένους και συγγραφείς.
Οι βιβλιοκριτικές του θα συνεχίσουν να τρελαίνουν και να βομβαρδίζουν, κυρίως τους νέους ακόλουθούς του, μέχρι να αναγνωρίσουν την ανάγκη να γράφουν, να διαβάζουν και να επιμορφώνονται. Ας τον πιστώσουμε λοιπόν για αυτές τις φιλότιμες προσπάθειες του και ας ακούσουμε εκείνους που έμαθαν να διαβάζουν τον κόσμο από την αρχή, ελπίζοντας, όπως γράφει και ο ίδιος στα μηνύματα προς τους ακόλουθούς του, να «Make Reading Great Again!», να ξανακάνουμε το διάβασμα σπουδαίο και αναγκαίο!
Άντρος Γ. Καραγιάννης, τέως Δήμαρχος Δερύνειας
Καθηγητής Αγγλικών με Σύμβαση, Γυμνάσιο Νεάπολης Λεμεσού
