Μια δέσμη κοστολογημένων και άμεσα εφαρμόσιμων προτάσεων για την αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος και τον εκσυγχρονισμό του κράτους καταθέτει προς την κυβέρνηση ο οικονομολόγος και υποψήφιος βουλευτής του ΔΗΣΥ στη Λευκωσία, Μάριος Ηλία.
Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
Επιθυμώ να θέσω υπόψη σας σειρά συγκεκριμένων, κοστολογημένων και άμεσα εφαρμόσιμων προτάσεων που αφορούν κρίσιμα ζητήματα εθνικής και κοινωνικής σημασίας: το δημογραφικό πρόβλημα, την προστασία της ιδιοκτησίας γης, τη λειτουργία της αγοράς ενοικίων, καθώς και την επιτάχυνση των πολεοδομικών διαδικασιών και τον οριζόντιο ψηφιακό εκσυγχρονισμό του κράτους.
- Κοινωνικό Δάνειο Στήριξης Οικογένειας
Προτείνεται η θεσμοθέτηση «Κοινωνικού Δανείου» ύψους €50.000 ανά νέο ζευγάρι, με επιτόκιο συνδεδεμένο με το κόστος δανεισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας.
- Με τη γέννηση του πρώτου παιδιού, το δάνειο να καθίσταται άτοκο.
- Με τη γέννηση δεύτερου παιδιού, να διαγράφεται το 50% του ποσού.
- Με τη γέννηση τρίτου παιδιού, να διαγράφεται πλήρως.
- Για κάθε επιπλέον παιδί, να παραχωρείται επιχορήγηση €25.000.
Χρηματοδότηση του σχεδίου:
Το πρόγραμμα δύναται να χρηματοδοτηθεί μέσω ειδικού κρατικού ομολόγου υπογεννητικότητας. Η έκδοση θα καλύψει το συνολικό κόστος του προγράμματος, με το κράτος να αναλαμβάνει την καταβολή των τόκων αξιοποιώντας την υψηλή πιστοληπτική του ικανότητα. Η ένταξη του εργαλείου στο υφιστάμενο δημοσιονομικό πλαίσιο μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς να επηρεάζεται η δημοσιονομική πειθαρχία της χώρας.
Η αποπληρωμή θα προκύψει σταδιακά μέσα από:
- Αύξηση της οικοδομικής δραστηριότητας και της κατανάλωσης,
- Περιορισμό της φυγής νέων στο εξωτερικό,
- Μακροπρόθεσμη ενίσχυση του εργατικού δυναμικού και των ασφαλιστικών εισφορών.
Πρόκειται για επένδυση στο ανθρώπινο κεφάλαιο της χώρας και όχι για απλή κρατική δαπάνη. Το δημογραφικό απαιτεί άμεσες και μετρήσιμες παρεμβάσεις με πραγματικό οικονομικό αντίκτυπο.
- Νομοθετική Ρύθμιση Δικαιώματος Χρήσης 99 Ετών για Υπηκόους Τρίτων Χωρών
Προτείνεται η τροποποίηση της ισχύουσας νομοθεσίας ώστε οι υπήκοοι τρίτων χωρών να αποκτούν δικαίωμα χρήσης ακινήτου διάρκειας 99 ετών, χωρίς μεταβίβαση πλήρους κυριότητας.
Η ρύθμιση διασφαλίζει την προσέλκυση επενδύσεων, προστατεύοντας παράλληλα τη μακροπρόθεσμη κυριότητα της γης και τη στρατηγική διαχείριση της εθνικής περιουσίας.
- Ηλεκτρονική Καταγραφή Ενοικίων με Φορολογικό Κίνητρο
Η σημαντική αύξηση των ενοικίων καθιστά αναγκαία τη δημιουργία αξιόπιστης και διαφανούς βάσης δεδομένων για την αγορά ενοικίων.
Προτείνεται η δημιουργία ηλεκτρονικής πλατφόρμας υποχρεωτικής καταχώρησης ενοικιαστηρίων συμβολαίων, ώστε να ενισχυθεί η φορολογική συμμόρφωση και να διευρυνθεί η φορολογική βάση.
Τα πρόσθετα δημόσια έσοδα που θα προκύπτουν να κατευθύνονται αποκλειστικά σε στοχευμένα μέτρα στήριξης ευάλωτων ενοικιαστών. Παράλληλα, να εξεταστεί η παροχή φορολογικών ελαφρύνσεων προς τους ενοικιαστές ως αντισταθμιστικό μέτρο ανακούφισης από το αυξημένο στεγαστικό κόστος.
- Πλήρης Ψηφιοποίηση Πολεοδομικών και Οικοδομικών Αδειών
Η επιτάχυνση της διαδικασίας έκδοσης αδειών αποτελεί βασική μεταρρυθμιστική προτεραιότητα.
Προτείνεται η πλήρης ψηφιοποίηση της διαδικασίας, με αξιοποίηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης για αυτοματοποιημένο έλεγχο πληρότητας και συμβατότητας αιτήσεων. Στόχος είναι η έκδοση απλών και τυποποιημένων αδειών σε εξαιρετικά σύντομο χρονικό διάστημα, με παράλληλη ενίσχυση της διαφάνειας και ουσιαστική μείωση της γραφειοκρατίας.
- Ψηφιακή Μεταρρύθμιση – Αρχή «Only Once»
Είναι αδιανόητο, το 2026, να απαιτείται επανειλημμένη κατάθεση των ίδιων εγγράφων σε διαφορετικές υπηρεσίες.
Προτείνεται η άμεση εφαρμογή της αρχής «Only Once», κατά το εσθονικό πρότυπο: κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο να καταθέτει ένα έγγραφο μία μόνο φορά και οι κρατικές υπηρεσίες να το αντλούν αυτόματα μέσω διασυνδεδεμένου ψηφιακού συστήματος.
Η μεταρρύθμιση αυτή θα μειώσει το διοικητικό κόστος, θα εξοικονομήσει δημόσιους και ιδιωτικούς πόρους και θα ενισχύσει την αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης.
Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
Οι πιο πάνω παρεμβάσεις μπορούν να αποτελέσουν τη βάση ενός ολοκληρωμένου εθνικού σχεδίου για το δημογραφικό, τη στεγαστική πολιτική και τον ψηφιακό μετασχηματισμό του κράτους.
Παραμένω στη διάθεσή σας για αναλυτική παρουσίαση των τεχνικών και δημοσιονομικών δεδομένων που τεκμηριώνουν τις εισηγήσεις αυτές.
Με εκτίμηση,
Μάριος Ηλία
Οικονομολόγος
Υποψήφιος Βουλευτής Λευκωσίας ΔΗΣΥ (5)












