Τα νομοσχέδια που αφορούν τις επικίνδυνες οικοδομές, τις κοινόκτητες οικοδομές και την αναδιοργάνωση της πολιτικής προστασίας, ιεράρχησε ως τις προτεραιότητες για προώθηση, κατά προτεραιότητα, από το Κοινοβούλιο ο Υπουργός Εσωτερικών κ. Κωνσταντίνος Ιωάννου. Ο κ. Ιωάννου παρευρέθηκε σήμερα στη συνεδρία της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών υπό τη νέα της σύνθεση, κατά την οποία είχε την ευκαιρία να επαναβεβαιώσει την ετοιμότητα του ιδίου και των Υπηρεσιών του Υπουργείου Εσωτερικών για ενίσχυση της ήδη αγαστής συνεργασίας, ώστε να δοθούν λύσεις στα προβλήματα που απασχολούν την καθημερινότητα των πολιτών.
«Η προηγούμενη κοινοβουλευτική περίοδος ήταν ομολογουμένως ιδιαίτερα απαιτητική, αλλά και παραγωγική. Κατά τη διάρκειά της, είχαμε την ψήφιση πολύ σημαντικών νομοθετημάτων, κυρίως εκείνων που αφορούν τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, για τα οποία συνεργαστήκαμε με εποικοδομητική διάθεση και σε πνεύμα συναίνεσης», είπε ο κ. Υπουργός, εκφράζοντας παράλληλα τις ευχαριστίες του προς την Επιτροπή για τη συνεργασία που αναπτύχθηκε τα προηγούμενα τρία χρόνια.
Στόχος η ενίσχυση του νομοθετικού πλαισίου για τις επικίνδυνες οικοδομές
Αναφερόμενος, αρχικά, στο ζήτημα των επικίνδυνων οικοδομών, ο Υπουργός Εσωτερικών σημείωσε χαρακτηριστικά ότι «τα πρόσφατα γεγονότα με την κατάρρευση μπαλκονιών πολυκατοικιών και προηγουμένως το τραγικό συμβάν στην Γερμασόγεια όπου χάσαμε δύο συνανθρώπους μας, έφεραν στον δημόσιο διάλογο την ανάγκη εντατικοποίησης της προσπάθειας για την προστασία των πολιτών».
Συνεχίζοντας, υπενθύμισε ότι η αρμοδιότητα για τις επικίνδυνες οικοδομές έχει μεταφερθεί από 1η Ιουλίου 2024 στους Επαρχιακούς Οργανισμούς Αυτοδιοίκησης, οι οποίοι καλούνται να εφαρμόσουν την υφιστάμενη νομοθεσία. Σύμφωνα με τον κ. Υπουργό, το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο παρέχει ήδη σημαντικά εργαλεία και δίνει τη δυνατότητα λήψης συγκεκριμένων μέτρων από τις αρμόδιες Αρχές. «Παρόλα αυτά, μέσα και από τη συζήτηση μαζί με τους ΕΟΑ, το Υπουργείο αναγνώρισε την ανάγκη ενίσχυσης των Οργανισμών με περισσότερα νομοθετικά εργαλεία, έτσι ώστε να διασφαλιστεί ότι θα είναι σε θέση να λαμβάνουν αποτελεσματικότερα μέτρα για την άρση της ακαταλληλότητας και της επικινδυνότητας των οικοδομών», επεσήμανε.
«Η πρόταση που έχετε ενώπιον σας έχει ως κύριο στόχο την ενίσχυση του υφιστάμενου νομοθετικού πλαισίου με επιπρόσθετους τρόπους παρέμβασης. Επιπλέον, σκοπός της πρότασης νόμου είναι να αυστηροποιηθούν κάποιες πρόνοιες και να εφαρμοστούν πιο γρήγορες και ευέλικτες διαδικασίες που να εξασφαλίζουν πρώτα από όλα την ασφάλεια των πολιτών», εξήγησε ο κ. Ιωάννου.
Διευκρίνισε, επιπρόσθετα, ότι ο βαθμός επικινδυνότητας στις οικοδομές διαφέρει, λέγοντας ότι μια επικίνδυνη οικοδομή δεν είναι απαραίτητα κατεδαφιστέα ή υπό εκκένωση, αλλά στις πλείστες περιπτώσεις χρήζει επιδιόρθωσης. Για να καταγραφεί το εύρος του προβλήματος και σε συνεργασία με το ΕΤΕΚ, οι ΕΟΑ προχώρησαν σε χαρτογράφηση των επικίνδυνων οικοδομών και του βαθμού επικινδυνότητάς τους.
Περαιτέρω, το Υπουργείο, αντιλαμβανόμενο τις πρακτικές δυσκολίες που υπάρχουν και τη χρονοβόρα διαδικασία ανάκτησης από τους ιδιοκτήτες των χρημάτων που δαπανούν οι ΕΟΑ σε περιπτώσεις αυτόβουλης λήψης μέτρων για άρση της επικινδυνότητας ενός κτηρίου, έθεσε στη διάθεση των ΕΟΑ ποσό περίπου €2 εκ., ώστε να διασφαλιστεί η ρευστότητά τους σε προσωρινή βάση για τον θέμα αυτό. Τόνισε, ωστόσο, ότι «η λήψη μέτρων για άρση της επικινδυνότητας από τους Οργανισμούς πρέπει να είναι το έσχατο μέτρο και αφού έχουν εξαντληθεί όλες οι υπόλοιπες πρόνοιες που προβλέπονται στη νομοθεσία».
Επίσης, ο κ. Ιωάννου ξεκαθάρισε ότι την πρωταρχική ευθύνη συντήρησης, επιδιόρθωσης και διατήρησης των κτηρίων σε καλή και ασφαλή κατάσταση φέρουν οι ιδιοκτήτες τους, οι οποίοι, πέραν από το δικαίωμα αξιοποίησης της περιουσίας τους έχουν και υποχρεώσεις.
Ολοκληρωμένο από πλευράς Υπουργείου το νομοσχέδιο για τις κοινόκτητες οικοδομές – Επιλύονται αρκετά προβλήματα των επικίνδυνων οικοδομών
Σε σχέση με το νομοσχέδιο για τις κοινόκτητες οικοδομές, ο κ. Ιωάννου έθιξε το ζήτημα της λειτουργίας χιλιάδων κοινόκτητων οικοδομών χωρίς ουσιαστική διαχείριση ή και εποπτεία, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται η καθημερινότητα χιλιάδων πολιτών. «Προστριβές μεταξύ ενοίκων, μη καταβολή κοινοχρήστων, αδυναμία αποτελεσματικής εφαρμογής της υφιστάμενης νομοθεσίας και απροθυμία για συντήρηση των κτηρίων οδηγούν αναπόφευκτα σε ανεπαρκή συντήρηση των οικοδομών και, κατ’ επέκταση, στη δημιουργία επικίνδυνων και ακατάλληλων συνθηκών διαβίωσης, με άμεσες επιπτώσεις στην ασφάλεια των ενοίκων και τη δημόσια υγεία», ανέφερε ο κ. Ιωάννου.
Πρόσθεσε πως το Υπουργείο Εσωτερικών εντόπισε ότι «το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο δεν παρέχει τα απαραίτητα εργαλεία για την αποτελεσματική διαχείριση των κοινόκτητων οικοδομών, ούτε προβλέπει επαρκείς μηχανισμούς εποπτείας και επιβολής». Για τον λόγο αυτό, οι αρμόδιες Υπηρεσίες του Υπουργείου κατέθεσαν από τον Αύγουστο του 2023 ένα ολοκληρωμένο νομοσχέδιο, με στόχο να τερματιστεί η υφιστάμενη αταξία στη διαχείριση των κοινόκτητων κτηρίων και να δημιουργηθεί ένα σύγχρονο, λειτουργικό και δίκαιο πλαίσιο που θα βελτιώνει την καθημερινότητα χιλιάδων ιδιοκτητών, αλλά και ενοίκων σε τέτοιες οικοδομές.
Σύμφωνα με τις αναφορές του κ. Ιωάννου, στο νομοσχέδιο προβλέπεται ο σαφής καθορισμός των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων τόσο των ιδιοκτητών όσο και των ενοίκων. Μεταξύ άλλων, εισάγεται η υποχρέωση δημιουργίας Πάγιου Ταμείου για κάθε κοινόκτητη οικοδομή για σκοπούς συντήρησης, ενισχύεται με συγκεκριμένες αρμοδιότητες ο ρόλος των διαχειριστικών επιτροπών, εισάγεται πρόνοια για υποχρεωτική ασφάλιση τόσο των κτηρίων όσο και των επιμέρους μονάδων και θεσμοθετείται ένα σύγχρονο σύστημα εποπτείας, μέσω της καταγραφής των κοινόκτητων οικοδομών και της λειτουργίας μηχανισμών ελέγχου και διαφάνειας, υπό την ευθύνη των ΕΟΑ.
Ο κ. Υπουργός σημείωσε ότι το κείμενο του νομοσχεδίου διαβιβάστηκε στους ΕΟΑ, ως οι νέες αρμόδιες Οικοδομικές Αρχές, και εξετάστηκε κατά την πρώτη συνεδρία της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών, τον Νοέμβριο του 2024, κατά την οποία παρευρέθηκε και εκπρόσωπος όλων των ΕΟΑ, ο οποίος δεν υπέβαλε οποιαδήποτε παρατήρηση. Σε μεταγενέστερη συνεδρία της Επιτροπής τον Ιανουάριο 2025, είπε, κατατέθηκαν για πρώτη φορά προβληματισμοί ως προς τη δυνατότητα ανάληψης της σχετικής αρμοδιότητας και, ως εκ τούτου, ακολούθησε νέος κύκλος διαβούλευσης με όλους τους εμπλεκόμενους και εμπλουτίστηκε το κείμενο με βελτιωτικές πρόνοιες.
Ακολούθως, και αφού απαντήθηκαν οι συγκεκριμένοι προβληματισμοί, κατά συζήτηση ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών τον Οκτώβριο του 2025, εκφράστηκαν πρόσθετες ανησυχίες εκ μέρους των ΕΟΑ, κυρίως αναφορικά με ζητήματα στελέχωσης και το οικονομικό σκέλος λειτουργίας της προτεινόμενης Υπηρεσίας Εγγραφής και Εποπτείας Λειτουργίας Διαχειριστικών Επιτροπών Κοινόκτητων Οικοδομών. Έπειτα, το Υπουργείο, κατόπιν και παραίνεσης της Επιτροπής Εσωτερικών, προχώρησε στην ετοιμασία ολοκληρωμένης μελέτης, η οποία διαβιβάστηκε στους ΕΟΑ τον Νοέμβριο του 2025 και στην οποία καλύπτονται, με εμπεριστατωμένο τρόπο, το σύνολο των ανησυχιών που κατατέθηκαν. «Σε αυτήν την μελέτη, αναλύονται οι διαδικασίες εφαρμογής, οι εκτιμώμενες ανάγκες στελέχωσης και εναλλακτικά σενάρια χρηματοδότησης της Υπηρεσίας που θα πρέπει να δημιουργηθεί στους Οργανισμούς. Με βάση τα παραδοτέα, πρέπει να σημειώσω ότι το συνολικό προσωπικό που θα απαιτηθεί είναι πολύ μικρό, ενώ επίσης και το κόστος λειτουργίας της υπηρεσίας είναι ανακτήσιμο με βάση το πολύ μικρό προτεινόμενο τέλος», ανέφερε ο Υπουργός Εσωτερικών.
Συνεχίζοντας, ο κ. Υπουργός είπε ότι, παρά την εμπεριστατωμένη ανάλυση, τον Μάρτιο του 2026, τέθηκαν εκ μέρους των ΕΟΑ νέες προϋποθέσεις για την ανάληψη της εν λόγω αρμοδιότητας, οι οποίες περιλαμβάνουν απαιτήσεις που δεν μπορούν να ικανοποιηθούν, όπως η διασφάλιση μόνιμης κρατικής χρηματοδότησης. Ορισμένες επιπρόσθετες απαιτήσεις που ζητούν οι ΕΟΑ, όπως η δημιουργία μηχανογραφικού συστήματος, θα χρειαστούν χρόνο να υλοποιηθούν και δεν μπορούν να αποτελούν πρόσκομμα για την καθυστέρηση της συζήτησης, εξήγησε ο κ. Ιωάννου.
Προτεραιότητα για την Κυβέρνηση η αναδιοργάνωση της πολιτικής προστασίας
Τέλος, ο Υπουργός Εσωτερικών αναφέρθηκε στο νομοσχέδιο που βρίσκεται ενώπιον της Επιτροπής προς συζήτηση και σχετίζεται με την αναδιοργάνωση του τομέα της πολιτικής προστασίας. «Η αναδιάρθρωση της πολιτικής άμυνας και η μετεξέλιξή της σε πολιτική προστασία αποτελεί προτεραιότητα για την Κυβέρνηση και, προς αυτή την κατεύθυνση, υλοποιούνται διάφορες επιμέρους ενέργειες τα τελευταία τρία χρόνια», υπογράμμισε ο κ. Ιωάννου.
Κορωνίδα των προωθούμενων αλλαγών, σύμφωνα με τον κ. Υπουργό, είναι η δημιουργία Γενικής Διεύθυνσης Πολιτικής Προστασίας στο Υπουργείο Εσωτερικών και ένταξη σε αυτήν, πέραν της Δύναμης Πολιτικής Άμυνας, των δυνάμεων που ασχολούνται με την πυρόσβεση. «Η απόφαση εδράζεται στη θέση ότι, με τη συγκέντρωση όλων των αρμόδιων Υπηρεσιών κάτω από μια διοικητική δομή, αντί του κατακερματισμού τους σε τρία διαφορετικά Υπουργεία, επιτυγχάνεται καλύτερος συντονισμός, αξιοποιούνται πιο αποτελεσματικά οι διαθέσιμοι ανθρώπινοι και υλικοί πόροι και προωθούνται πιο ολιστικές προσεγγίσεις, διασφαλίζοντας την προστασία των πολιτών, των περιουσιών και του φυσικού περιβάλλοντος».
Βεβαιότητα για συνέχιση της αγαστής συνεργασίας προς όφελος των πολιτών
Καταληκτικά, ο Υπουργός Εσωτερικών εξέφρασε τη βεβαιότητα ότι η άριστη συνεργασία που αναπτύχθηκε με την Επιτροπή την προηγούμενη κοινοβουλευτική περίοδο, θα συνεχιστεί και υπό την παρούσα σύνθεσή της, για μια σειρά ζητημάτων που εμπίπτουν στις αρμοδιότητες του Υπουργείου και της Επιτροπής. Το εύρος των πολιτικών που καλούμαστε να διαχειριστούμε, σημείωσε ο κ. Ιωάννου, είναι μεγάλο. Μετέφερε, παρόλα αυτά, την ετοιμότητα του Υπουργείου να εργαστεί με τις όλες κοινοβουλευτικές δυνάμεις που συμμετέχουν στην Επιτροπή Εσωτερικών, με εποικοδομητικό πνεύμα, ώστε από κοινού να εξευρεθούν οι καταλληλότερες λύσεις προς όφελος της κυπριακής κοινωνίας.
