Μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα συζήτηση με θέμα «Τοπική Αυτοδιοίκηση: Η νέα εποχή μετά τη μεταρρύθμιση» πραγματοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα, στις 9 Ιανουαρίου, στο Δημαρχείο Λευκωσίας. Η εκδήλωση διοργανώθηκε από την Οργάνωση Νέων Επιστημόνων (ΟΝΕ) του ΔΗΣΥ, συγκεντρώνοντας σημαντικές προσωπικότητες του χώρου.
Στο πλαίσιο της συζήτησης, σύντομο χαιρετισμό απηύθυνε ο Πρόεδρος της ΟΝΕ ΔΗΣΥ, Γιώργος Παναγιώτου. Στη συνέχεια, τη συζήτηση πλαισίωσαν με τις απόψεις και την εμπειρία τους ο Πρόεδρος του Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ) Λευκωσίας, Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης, ο Δήμαρχος Λατσιών-Γερίου, Χρίστος Πιτταράς, ο Πρόεδρος της Ένωσης Κοινοτήτων Κύπρου, Ανδρέας Κιτρομηλίδης, καθώς και ο Αντιδήμαρχος του Διαμερίσματος Λευκωσίας, Χρύσανθος Φάκας.
Τη συζήτηση συντόνισε η Αντιπρόεδρος της ΟΝΕ ΔΗΣΥ, Ισαβέλλα Τύμβιου, εξασφαλίζοντας την ομαλή ροή και τη δημιουργική ανταλλαγή απόψεων.
Πρόεδρος ΕΟΑ Λευκωσίας: Προκλήσεις και επιτυχίες
Ο Πρόεδρος του ΕΟΑ Λευκωσίας, Κωνσταντίνος Γιωρκάτζης, αναφέρθηκε στις αρμοδιότητες του οργανισμού, εστιάζοντας τόσο στις επιτυχίες που καταγράφηκαν τους τελευταίους έξι μήνες, όσο και στα προβλήματα που παραμένουν εμπόδιο για την πλήρη λειτουργία του.
Συγκεκριμένα, επισήμανε ότι ο ΕΟΑ είναι υπεύθυνος για την υδροδότηση και μέσα σε έξι μήνες προστέθηκαν 80 χιλιόμετρα νέου δικτύου, αυξάνοντας το συνολικό μήκος στα 2.580 χιλιόμετρα. Οι περιοχές Παλαιομέτοχο και Κοκκινοτριμιθιά εντάχθηκαν πρόσφατα, ενώ σημείωσε ότι η συντήρηση του δικτύου και η μείωση της απώλειας πόσιμου νερού αποτελούν σοβαρές προκλήσεις για τον οργανισμό. Παρά τη μικρή αύξηση της απώλειας νερού μετά την ενσωμάτωση των δύο νέων περιοχών, ο ΕΟΑ κατάφερε να μειώσει σημαντικά τις απώλειες σε σύγκριση με το παρελθόν.
Ο κ. Γιωρκάτζης αναφέρθηκε και στον πρόσφατο έλεγχο στη Δένεια, ο οποίος κατέδειξε την ανάγκη για κλείσιμο της πηγής. Παρά το ότι η ένταξη της περιοχής δεν ήταν στον άμεσο σχεδιασμό, ο ΕΟΑ εργάζεται για τη σταδιακή ενσωμάτωσή της, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί πριν από το καλοκαίρι.
Όσον αφορά την αποχέτευση, ο ΕΟΑ ενσωμάτωσε δίκτυα αποχέτευσης σε επτά ορεινές περιοχές της Λευκωσίας, ενώ διαχειρίζεται το εργοστάσιο επεξεργασίας λυμάτων στη Μια Μηλιά σε συνεργασία με την τουρκοκυπριακή κοινότητα, γεγονός που αυξάνει το κόστος λειτουργίας. Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, δημιουργήθηκαν δύο νέα εργοστάσια στις ελεύθερες περιοχές, τα οποία, αν και αποτελεσματικά, αυξάνουν το κόστος λόγω της ανάγκης άντλησης λυμάτων αντί της φυσικής ροής.
Επιπλέον, αναφέρθηκε στη διαχείριση των όμβριων υδάτων, υπογραμμίζοντας την ανάγκη δημιουργίας ενιαίου σχεδιασμού αγωγών, καθώς οι υφιστάμενοι τοπικοί τρόποι διαχείρισης δεν είναι πλέον εφαρμόσιμοι.
Ο Πρόεδρος σημείωσε επίσης τη δημιουργία έξι νέων πράσινων σημείων, ενώ έδωσε έμφαση στη διαχείριση των στερεών αποβλήτων και στις προκλήσεις της αδειοδότησης, αναφέροντας την ανάγκη οργάνωσης και αρχειοθέτησης περίπου 300.000 φακέλων και 10.500 εκκρεμών αιτήσεων.
Τέλος, τόνισε τη σημασία του σωστού συντονισμού και της κρατικής στήριξης, ώστε ο ΕΟΑ Λευκωσίας να συνεχίσει να επιτυγχάνει τους στόχους του, παρά τις προκλήσεις, και να προσφέρει ποιοτικές υπηρεσίες στους πολίτες.
Δήμαρχος Λατσιών – Γερίου: Σημαντική η κρατική στήριξη
Ο Δήμαρχος Λατσιών – Γερίου, Χρίστος Πιτταράς, κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην επιτακτική ανάγκη για κρατική στήριξη των νέων Δήμων, κυρίως σε οικονομικό επίπεδο. Υπογράμμισε ότι, ιδιαίτερα τώρα στην αρχή της μεταρρύθμισης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, το κράτος οφείλει να επιχορηγήσει τις τοπικές αρχές, ώστε αυτές να μπορέσουν να σταθούν στα πόδια τους και να λειτουργήσουν ομαλά. Όταν αυτό επιτευχθεί, το κράτος θα μπορεί να προχωρήσει σε ενδεχόμενες μειώσεις, εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο.
Σύμφωνα με τον κ. Πιτταρά, πρόκειται για ένα εξαιρετικά σοβαρό ζήτημα, καθώς αρκετοί Δήμοι αντιμετωπίζουν σοβαρές οικονομικές δυσκολίες. Ο οικονομικός παράγοντας, όπως ανέφερε, αποτελεί καθοριστικό στοιχείο για την επιτυχία ή την αποτυχία της μεταρρύθμισης.
Εκτός από τα οικονομικά θέματα, ο κ. Πιτταράς σημείωσε ότι υπάρχουν και άλλα εκκρεμή ζητήματα, όπως η στελέχωση των Δήμων, με πολλούς από αυτούς να περιμένουν εξελίξεις από το κράτος. Όλα τα παραπάνω, υποστήριξε, πρέπει να μπουν σε μία οργανωμένη σειρά και να βρεθούν άμεσες λύσεις, προκειμένου οι Δήμοι να είναι σε θέση να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της μεταρρύθμισης και να πετύχουν τους στόχους της.
Κιτρομηλίδης: Αισιοδοξία για το Μέλλον των Κοινοτήτων
Ο Πρόεδρος της Ένωσης Κοινοτήτων Κύπρου, Ανδρέας Κιτρομηλίδης, αναφέρθηκε στη λειτουργία των κοινοτήτων και των συμπλεγμάτων υπηρεσιών υπό τα νέα δεδομένα. Σημείωσε ότι, παρά την ύπαρξη ορισμένων προβλημάτων στη λειτουργία των συμπλεγμάτων, η Ένωση Κοινοτήτων βρίσκεται σε ανοικτό διάλογο με την κυβέρνηση, τα αρμόδια υπουργεία και τη Βουλή, με στόχο την επίλυσή τους.
Ο κ. Κιτρομηλίδης εξέφρασε την απόλυτη αισιοδοξία του για το μέλλον των κοινοτήτων και των συμπλεγμάτων, υπογραμμίζοντας ότι αναμένει περαιτέρω βελτιώσεις και ομαλή ροή στη λειτουργία τους έως το 2026. Έδωσε έμφαση στην επιτακτική ανάγκη πρόσληψης προσοντούχου και βοηθητικού προσωπικού, προκειμένου να εξασφαλιστεί η αποτελεσματική λειτουργία των συμπλεγμάτων. Όπως τόνισε, στόχος όλων είναι οι κοινότητες να παραμείνουν ζωντανές και ενεργές οντότητες, καθώς έχουν συμβάλει σημαντικά στον τόπο και έχουν ακόμα περισσότερα να προσφέρουν.
Ο Πρόεδρος της Ένωσης Κοινοτήτων εξέφρασε την ελπίδα ότι με τη στήριξη της κυβέρνησης και της Βουλής θα βρεθούν λύσεις στα εκκρεμή ζητήματα, επιτρέποντας στις κοινότητες να προσφέρουν τις καλύτερες δυνατές υπηρεσίες στους κατοίκους τους. Εξάλλου, συμμερίζεται την άποψη του κ. Πιτταρά, ότι οι Δήμοι και οι Κοινότητες αποτελούν τον πιο κοντινό θεσμό προς τον πολίτη. Όπως επεσήμανε, η αξία των τοπικών αρχών διαφάνηκε σε περιόδους κρίσεων, όπως η πανδημία του κορωνοϊού και η οικονομική κρίση του 2012–2013.
Υπογράμμισε τη σημασία της εγγύτητας των τοπικών αρχών προς τους πολίτες, αναφέροντας ότι όλοι οι εμπλεκόμενοι οφείλουν να εργαστούν για την τήρηση της υπόσχεσης παροχής αναβαθμισμένων, εξειδικευμένων, άμεσων και ποιοτικών υπηρεσιών. Παράλληλα, σημείωσε την ανάγκη για μείωση του κόστους όπου αυτό είναι εφικτό.
Ο κ. Κιτρομηλίδης αναφέρθηκε επίσης στην εφαρμογή του προγράμματος «Πληρώνω Όσο Πετώ», εξηγώντας ότι, αν και δεν αποτελεί μέρος της μεταρρύθμισης, επηρεάζει άμεσα τους πολίτες. Παρατήρησε ότι η αύξηση του κόστους για τους δημότες αντιτίθεται στους στόχους της μεταρρύθμισης, ενώ υπογράμμισε ότι η εφαρμογή του προγράμματος απαιτεί περαιτέρω εργασία τόσο από την κυβέρνηση όσο και από τις τοπικές αρχές, προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία του με τα λιγότερα δυνατά προβλήματα.
Φάκας: Επιτακτική η οικονομική στήριξη Δήμων από το κράτος
Ο Αντιδήμαρχος του Δημοτικού Διαμερίσματος Λευκωσίας, Χρύσανθος Φάκας, κατά την ομιλία του, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη οικονομικής στήριξης των Δήμων από το κράτος. Όπως υπογράμμισε, το κράτος έχει εκχωρήσει σημαντικές εξουσίες στις τοπικές αρχές, οι οποίες εργάζονται αδιάκοπα για να προσφέρουν υπηρεσίες στους δημότες και να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής μέσα από έργα και άλλες πρωτοβουλίες.
Ο κ. Φάκας ανέφερε χαρακτηριστικά ότι εδώ και αρκετά χρόνια οι Δήμοι λαμβάνουν μειωμένη κρατική χορηγία, γεγονός που αποτελεί σοβαρό εμπόδιο στην αποστολή τους να παρέχουν υψηλού επιπέδου υπηρεσίες και να υλοποιούν αναγκαία έργα. Τόνισε ότι η οικονομική ενίσχυση των Δήμων είναι επιτακτική ανάγκη και αυτό είναι κάτι που πρέπει να αντιληφθεί και το ίδιο το κράτος.
Μεταξύ άλλων, αναφέρθηκε στη σημαντικότητα της ένταξης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπογραμμίζοντας ότι, μέσω του Ταμείου Συνοχής, ο Δήμος Λευκωσίας κατάφερε τα τελευταία χρόνια να αναβαθμίσει την πόλη με ουσιαστικά έργα.
Επιπλέον, ο κ. Φάκας χαρακτήρισε τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης ως μια τεράστια αλλαγή που έφερε νέα δεδομένα, ιδιαίτερα για τον Δήμο Λευκωσίας, ο οποίος πλέον ενσωματώνει τέσσερις μεγάλους Δήμους κάτω από την ομπρέλα του. Υπογράμμισε ότι οι Δήμοι χρειάζονται πίστωση χρόνου για να προσαρμοστούν στη νέα τάξη πραγμάτων, ώστε να μπορέσουν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά και να αποδώσουν καρπούς.
Η συζήτηση για τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης ανέδειξε τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες που αντιμετωπίζουν οι Δήμοι και Κοινότητες, με την οικονομική στήριξη και τη σωστή στελέχωση να παραμένουν καθοριστικά για την επιτυχία της μεταρρύθμισης. Οι συμμετέχοντες συμφώνησαν ότι απαιτείται συντονισμένη συνεργασία και άμεσες λύσεις για να εξασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση στην νέα εποχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
