Στη δημιουργία πλατφόρμας, η οποία θα επιτρέψει να ασκεί αυτόματα έλεγχο κάθε τρίμηνο επί των οικονομικών καταστάσεων των σχολικών εφορειών, προσανατολίζεται το Υπουργείο Παιδείας, Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας, όπως λέχθηκε κατά τη συνεδρία της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ελέγχου την Πέμπτη, στην οποία συζητήθηκε η ειδική έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας (ΕΥ).
Σύμφωνα με την έκθεση της ΕΥ, σε πολλές περιπτώσεις Σχολικών Εφορειών δεν ακολουθούνται σωστά οι διαδικασίες που καθορίζουν οι νομοθεσίες που διέπουν τη λειτουργία των Εφορειών και οι βέλτιστες πρακτικές, σχετικά με την τήρηση των λογαριασμών και την ετοιμασία των οικονομικών καταστάσεων.
Στην έκθεσή της, η ΕΥ συστήνει στις Σχολικές Εφορείες να συμμορφώνονται με τις διατάξεις του Νόμου και να τηρούν σωστά όλα τα λογιστικά βιβλία και έγγραφα και να ετοιμάζουν έγκαιρα τις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις.
Μιλώντας εκ μέρους του Γενικού Διευθυντή του Υπουργείου Παιδείας, ο Διευθυντής Μέσης Εκπαίδευσης Κυπριανός Λούης είπε ότι από τα συνολικά 64 εκ. ευρώ (82% της χορηγίας πηγαίνει σε μισθούς), που λαμβάνουν όλες μαζί οι εφορείες, τα 18 εκ. ευρώ τα παίρνουν οι μικρές σχολικές εφορείες και τα 46 εκ. ευρώ οι μεγάλες εφορείες, οι οποίες ανέρχονται στις 25.
«Σίγουρα το σύστημα χρήζει περαιτέρω στοχευμένης βελτίωσης», ανέφερε και σημείωσε ότι το Υπουργείο Παιδείας έχει συγκροτήσει ένα πλαίσιο με βάση τις αρμοδιότητες που έχει.
Σημείωσε ότι το Υπουργείο Παιδείας δίδει χορηγία και «άρα η ευθύνη σε μεγάλο βαθμό είναι στις ίδιες τις σχολικές εφορείες».
Ανέφερε ότι οι σχολικές εφορείες «δεν έχουν λογιστική στήριξη παρά το γεγονός ότι το Υπουργείο Παιδείας τούς έχει επισημάνει πως θα ήταν χρήσιμο να αγοράσουν λογιστικές και γραφειακές υπηρεσίες» και πρόσθεσε ότι έγινε προσπάθεια το 2019 μέσα από ανάθεση εργασίας στην KPMG, η οποία «έχει φτιάξει μια καταπληκτική μελέτη… για συρρίκνωση του εύρους των εφορειών από τις 167 στις 35».
«Αυτό θα βοηθούσε στην οργανωτική και αναπτυξιακή δομή των σχολικών εφορειών για να μην υπάρχουν αυτές οι αδυναμίες», τις οποίες εντοπίζει η έκθεση της ΕΥ, υπογράμμισε.
Ο κ. Λούης είπε ακόμη πως φαίνεται ότι δεν υποβάλλονται από ένα μικρό μέρος σχολικών εφορειών οικονομικοί απολογισμοί και το Υπουργείο Παιδείας επιβάλει πέναλτι, κατακρατώντας το 10% της τρέχουσας χορηγίας του σχολικού έτους για συμμόρφωση, αλλά «δεν μπορούμε να αφήσουμε τα σχολεία χωρίς πόρους, έστω και αν μικρό μέρος των μικρών σχολικών εφορειών δεν τηρεί τις σωστές διαδικασίες», όπως σημείωσε.
«Αυτή τη στιγμή σκεφτόμαστε για τη συστηματική παρακολούθηση και τον έλεγχο του προϋπολογισμού, να φτιάξουμε μια πλατφόρμα, η οποία θα μας επιτρέψει κάθε τρίμηνο να ελέγχουμε τη διαδικασία και να ασκούμε αυτόματα έλεγχο επί των οικονομικών καταστάσεων», τόνισε.
Σημείωσε ότι ιδιαίτερα οι 25 μεγάλες εφορείες που λαμβάνουν χορηγία πέραν των 500.000 ευρώ, «οφείλουν με βάση την εγκύκλιο του Γενικού Λογιστηρίου να εφαρμόζουν σύστημα εσωτερικού ελέγχου δικό τους».
Ανέφερε επίσης ότι τα περισσότερα ζητήματα είναι δομικά και έχουν να κάνουν με τα οργανικά θέματα και «σίγουρα χρειάζονται στήριξη οι μικρές σχολικές εφορείες που δεν έχουν και την τεχνογνωσία και το ανθρώπινο δυναμικό για να ανταποκριθούν στις διαδικασίες».
Ο κ. Λούης αναφέρθηκε σε σειρά εγκυκλίων για διάφορα θέματα που αποστέλλει ετησίως το Υπουργείο Παιδείας στις σχολικές εφορείες, ενώ σε σχέση με το σύστημα εσωτερικού ελέγχου, είπε ότι «ο έλεγχος είναι αρμοδιότητα του Γενικού Ελεγκτή» και σημείωσε ότι οι εφορείες είναι νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου.
Ο Πρόεδρος της Παγκύπριας Συντονιστικής Επιτροπής των Σχολικών Εφορειών Ντίνος Έλληνας είπε ότι αν ο έλεγχος στις σχολικές εφορείες γινόταν ετησίως και όχι κάθε τέσσερα χρόνια «θα βελτίωνε πάρα πολύ τις παρατηρήσεις της ΕΥ που πραγματικά κάποιες βγάζουν μάτι και όντως αυτά συμβαίνουν».
Αναφέρθηκε, ωστόσο, σε γενίκευση των παρατηρήσεων σε όλες τις σχολικές εφορείες και σημείωσε ότι «το μεγαλύτερο πρόβλημα αντιμετωπίζεται στις σχολικές εφορείες των κοινοτήτων που δεν διαθέτουν προσωπικό και έχουν αδυναμία να διαχειριστούν μεταξύ άλλων τις διαδικασίες προσφορών.
Ο κ. Έλληνας εξέφρασε την ανάγκη να τυγχάνει επιμόρφωσης το προσωπικό των σχολικών εφορειών σε ό,τι αφορά τη διαδικασία προσφορών ενώ αναφέρθηκε σε μεταθέσεις προσωπικού που δημιουργούν διάφορα προβλήματα λειτουργίας των εφορειών.
Ανέφερε επίσης τα κονδύλια που δαπανούνται για έργα υποδομής «είναι ελάχιστα» και ανέρχονται μόνο στα 600.000 ευρώ για 65 σχολεία, ενώ τα υπόλοιπα ποσά του προϋπολογισμού αφορούν τρέχουσες δαπάνες.
Όσον αφορά στην καθυστέρηση για κατάρτιση σε Σώμα των εφορειών, ο κ. Έλληνας είπε ότι για να γίνει αυτό θα πρέπει να στείλει τους εκπροσώπους του ο Δήμος, ο οποίος τους στέλνει τον Φεβρουάριο.
Σύμφωνα με τα κυριότερα ευρήματα του ελέγχου της ΕΥ, πολλές εφορείες δεν καταρτίζουν τον ετήσιο Προϋπολογισμό τους έγκαιρα, ενώ παρατηρούνται αδυναμίες στην παρακολούθηση της εκτέλεσης του Προϋπολογισμού.
Επίσης, η ΕΥ διαπιστώνει ότι πολλές εφορείες δεν ετοιμάζουν και δεν υποβάλλουν λογαριασμούς εντός των προθεσμιών που ορίζει ο νόμος, πολλές εφορείες λειτουργούν χωρίς να εφαρμόζουν τις διατάξεις του περί Σχολικών Εφορειών Νόμου, αναφορικά με την κατάρτισή τους σε σώμα, η παραλαβή/παράδοση των βιβλίων, εγγράφων κ.λπ., κατά την ανάληψη των καθηκόντων των νέων Εφορειών, δεν γίνεται με τον σωστό τρόπο, ενώ πολλές εφορείες δεν συνεδριάζουν όπως ορίζει ο Νόμος και δεν τηρούν πρακτικά με τον σωστό τρόπο.
Στην έκθεση αναφέρεται επίσης ότι υπάρχουν αδυναμίες και ελλείψεις, όσον αφορά στην τήρηση των στοιχείων για το προσωπικό των εφορειών και σε πολλές περιπτώσεις δεν τηρείται παρουσιολόγιο, το Ταμείο Διευθυντή χρησιμοποιείται, σε πολλές περιπτώσεις, για πληρωμές που δεν εμπίπτουν στα πλαίσια του Νόμου, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις δεν τηρούνται ορθά τα Μητρώα Κινητής και Ακίνητης Περιουσίας.
